Tranh cãi vì thuế ô tô lên đến cả tỉ đồng

“Không thể để tình trạng phải sáu tháng mới xong thủ tục” - Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai.

Hội nghị đối thoại về thuế và hải quan với doanh nghiệp (DN) do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam phối hợp với Bộ Tài chính tổ chức ngày 28-11 đã nóng lên khi các công ty ô tô liên tục kể khổ.

Lúng túng vì thuế mới

Ông Nguyễn Tuấn, Giám đốc Công ty Thiên Phúc An, một DN nhập khẩu xe hơi bức xúc về thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) được áp dụng tại Thông tư 195/2015 của Bộ Tài chính. Theo thông tư này, ô tô bị tính thuế 105% khi xuất hóa đơn bán buôn.

“Điều này có nghĩa là bắt DN nhập khẩu ô tô phải nộp lãi 5%, ví dụ xe 1 tỉ đồng phải nộp lãi 50 triệu đồng. Với xe nhập khẩu mà yêu cầu phải đóng lãi 5% thì thực sự không có công ty nào đạt được” - ông Tuấn nói.

Một vấn đề khác được ông Tuấn nêu lên là áp dụng mức thuế TTĐB mới từ ngày 1-7-2016. Ông Tuấn cho hay theo quy định của Luật Thuế TTĐB sửa đổi, bổ sung, ô tô nhập khẩu nếu nhập trước thời điểm 1-7 nhưng bán sau thời điểm này thì vẫn phải đóng thuế TTĐB theo mức mới.

Như vậy, với xe đặt mua về Việt Nam, mở tờ khai từ tháng 6 nhưng đến tháng 8 mới được thông quan vẫn phải chịu thuế TTĐB mới. Điều này khiến DN rất thiệt thòi do không bán được hoặc chịu phần vênh của thuế cũ so với thuế mới cho khách hàng.

“Có xe trị giá 5-10 tỉ đồng bán cho khách hàng trước ngày 1-7 song không xuất được hóa đơn vì khách vay ngân hàng và ngân hàng chưa giải ngân ngay. Thế nên khi DN xuất hóa đơn thì phải chịu thêm mức thuế mới từ 500 triệu đến 1 tỉ đồng. Điều này làm cho DN và khách hàng có những tranh cãi không đáng có” - ông Tuấn nói và đề nghị nên tính thuế TTĐB theo quy định cũ đối với những lô hàng nhập khẩu trước ngày 1-7.

Ông Phạm Đình Thi, Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế thuộc Bộ Tài chính, trả lời: “Không chỉ Công ty Thiên Phúc An mà nhiều công ty nhập khẩu ô tô khác đều có câu hỏi và kiến nghị tương tự, nhưng trước hết chúng ta phải tuân thủ pháp luật”.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai (phải) trao đổi với các DN bên lề đối thoại. Ảnh: CHÂN LUẬN

Theo đó, từ 1-7-2016, Luật Thuế TTĐB, Luật Thuế giá trị gia tăng và Luật Quản lý thuế đã thay đổi thuế suất đối với mặt hàng ô tô. Riêng thuế TTĐB, xe dung tích xi lanh dưới 3,0 lít sẽ giảm mạnh, ngược lại xe có dung tích từ 3,0 lít trở lên sẽ tăng cao, cao nhất là 150%.

Về thắc mắc đối với trường hợp khách mua xe nhưng phải chờ ngân hàng giải ngân mới xuất hóa đơn, ông Thi cho rằng DN đã không thực hiện đúng pháp luật. Khi bán, chuyển giao quyền sở hữu hàng hóa thì phải xuất hóa đơn chứ không thể nói chờ tới khi người mua thanh toán mới xuất.

Với kiến nghị cho phép áp dụng thuế suất cũ cho ô tô nhập khẩu trước ngày 1-7, ông Thi nói rằng: “DN phải thực hiện theo thuế suất mới”.

Đi đi lại lại sáu tháng chưa xong

Đại diện Công ty TNHH Lắp ráp ô tô Trường Hải thừa nhận thủ tục thuế và hải quan thời gian qua đã có nhiều cải cách nhưng cũng có một số khúc mắc phát sinh. Cụ thể, công ty bán xe lẫn sửa chữa cho khách hàng, vì vậy cần nhập khẩu thân máy, vỏ máy… để sửa cho khách.

Theo quy định hiện nay thì những thông tin trên tờ khai điện tử được sử dụng cho cơ quan bán hàng có liên quan. Thế nhưng cơ quan chức năng lại bắt DN phải nộp cả tờ khai hải quan điện tử lẫn tờ khai bằng giấy, gây khó khăn cho DN.

“Chính vì vậy vừa qua khách hàng của chúng tôi mất sáu tháng đi lại mới hoàn thành thủ tục. mong Bộ Tài chính có chính sách hợp lý, thông suốt giữa các cơ quan ban ngành để tạo thuận lợi cho DN” - đại diện Trường Hải tha thiết đề nghị.

Ông Vũ Ngọc Anh, Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Hải quan, trả lời rằng: “Theo quy định, các cơ quan không được yêu cầu cấp chứng từ đã được điện tử hóa. Đây là trách nhiệm theo cơ chế một cửa quốc gia. Khi kiểm tra chứng từ điện tử, các cơ quan khác phải truy cập dữ liệu hải quan để xác nhận chứ không được yêu cầu DN cung cấp chứng từ giấy”.

Giải thích thêm, Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai nói: “Trong trường hợp này, hải quan phải trao đổi với cơ quan công an. Nếu hai bên chưa thống nhất thì báo cáo Bộ Tài chính. Trong trường hợp vẫn còn vướng mắc dù Bộ Tài chính đã hướng dẫn nhưng phía cơ quan công an đòi có tờ xác nhận thì chúng tôi ghi nhận và giao cho Tổng cục Hải quan kiểm tra lại. Phải phối hợp để giải quyết, phục vụ DN tốt hơn, không thể để đến sáu tháng mới xong thủ tục”.

Doanh nghiệp vẫn kêu ca thuế và hải quan

Ngày 30/11, tại TPHCM, Bộ Tài chính phối hợp với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam có buổi đối thoại với các doanh nghiệp về hải quan và thuế. Các doanh nghiệp cho rằng, hai lĩnh vực này còn nhiều vướng mắc, khiến họ mất thời gian cũng như thiệt hại tiền bạc.

Người dân, doanh nghiệp làm thủ tục thuế. Ảnh: Hồng Vĩnh.

Cơ quan thuế nợ doanh nghiệp thì không thấy ai xử lý

Ông Đinh Công Khương - Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ Thép Khương Mai cho rằng, việc hoàn thuế tại Cục Thuế TPHCM thời gian qua gặp nhiều khó khăn, cơ quan thuế yêu cầu nhiều chứng từ trong khi đã liên thông với cơ quan hải quan, để được hoàn thuế nhưng thời gian lại kéo dài... Trả lời vấn đề này, ông Nguyễn Nam Bình - Phó cục trưởng Cục Thuế TPHCM nói việc quản lý, chi và xử lý hoàn thuế là công việc thường xuyên, liên tục với nguyên tắc nhanh gọn, chính xác. Tuy nhiên, đây là ngân sách nhà nước nên cơ quan thuế phải thận trọng và thực hiện đánh giá rủi ro. “Công ty Khương Mai thuộc đối tượng rủi ro cao về thuế”- ông nói thêm.

Liên quan đến việc hoàn thuế, đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Sóc Trăng phản ánh: “Có trường hợp “hoàn thuế trước, kiểm tra sau” thì bị chuyển sang “kiểm trước hoàn sau và không hoàn luôn”. Người này nói doanh nghiệp nợ thuế thì bị phạt, trong khi đó cơ quan thuế nợ doanh nghiệp thì không thấy ai xử lý. Cũng theo đại diện Hiệp hội doanh nghiệp Sóc Trăng, chính sách thuế khoán đối với hộ kinh doanh cá thể hiện nay cũng không công bằng. Dẫn chứng từ người này cho thấy, nhiều cơ sở kinh doanh có doanh thu lớn nhưng đóng thuế ít. Ngược lại, doanh nghiệp nhỏ và vừa thuê người làm báo cáo thuế vì không có bộ phận chuyên trách, cuối cùng bị phạt vì không đầy đủ…

Ông Cao Anh Tuấn - Phó tổng cục trưởng Tổng cục Thuế cho biết ngành thuế sẽ tiếp thu những ý kiến thẳng thắn này, đồng thời động viên các cơ sở kinh doanh thực hiện xuất hóa đơn cho người tiêu dùng. “Sắp tới sẽ rà soát để quản lý sát những trường hợp cơ sở kinh doanh có doanh thu lớn nhưng nộp thuế ít, đồng thời đưa những cơ sở kinh doanh lớn lên doanh nghiệp”- ông Tuấn khẳng định. 

Doanh nghiệp chủ động kiến nghị để… sửa đổi

Ở lĩnh vực hải quan, các doanh nghiệp phần lớn phản ánh tình trạng áp mã số hàng hóa không đồng nhất, kiểm tra sau thông quan chưa hợp lý… Điển hình là đại diện Công ty Kim Xuân ở Cần Thơ. Theo doanh nghiệp này, lâu nay họ được miễn thuế theo Luật Thuế xuất nhập khẩu khi nhập khẩu thép để sản xuất hàng xuất khẩu. Nhưng trên thực tế, doanh nghiệp này cho rằng mặt hàng thép bị áp thuế tự vệ nên hai lô thép nhập để sản xuất hàng xuất khẩu vừa rồi bị đóng thêm thuế này khiến doanh nghiệp gặp khó khăn. “Chúng tôi kiến nghị lên Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan nhưng đến nay vẫn chưa nhận được phản hồi”- đại diện doanh nghiệp phản ánh.

Ông Vũ Ngọc Anh - Phó tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan cho biết việc áp thuế tự vệ đối với mặt hàng thép là quyết định của Bộ Công Thương và mang tính quản lý vĩ mô. Cơ quan hải quan tạm thời tính thuế như vậy và sẽ cố gắng phối hợp với cơ quan chức năng đẩy nhanh tiến độ điều tra, có kết quả cuối cùng trả lời doanh nghiệp.

Còn theo ông Vương Nhật Bình - Tổng giám đốc Công ty Cơ điện lạnh Hòa Bình thì trong tháng 7-8 vừa qua, công ty này nhận được quyết định kiểm tra sau thông quan với mặt hàng cây nóng lạnh nhập khẩu trong 5 năm, thời gian thực hiện là 10 ngày. Do đó, theo ông Bình công ty phải chuẩn bị hàng tấn giấy tờ để đáp ứng.

“Chúng tôi bị truy thu thuế với số tiền 3,57 tỷ đồng do đã đóng thuế 10% trong khi hàng đó cần áp mã với thuế suất 15%”-ông Bình nói và cho biết phải đóng thêm 20% tiền phạt chậm nộp để tránh bị cưỡng chế thông quan hàng hóa khiến hoạt động sản xuất kinh doanh bị ảnh hưởng.  

Trước phản ánh của ông Bình, ông Vũ Ngọc Anh cho rằng, Cục Kiểm tra sau thông quan đã làm đúng quy định về việc kiểm tra trong 5 năm. Tuy nhiên, trong quá trình kiểm tra có thể có vấn đề… Tổng cục Hải quan sẽ có nghiên cứu, xem xét lại hồ sơ doanh nghiệp báo cáo. Ông Anh cũng thừa nhận mâu thuẫn giữa doanh nghiệp và hải quan về áp mã hàng hóa luôn luôn có và cho rằng sẽ làm việc với các ban ngành cũng như Tổ chức Hải quan thế giới để thống nhất về mã số hàng hóa. “Nếu có vấn đề chưa rõ, doanh nghiệp chủ động kiến nghị để cơ quan quản lý sửa đổi, bổ sung”- ông Anh cầu thị.